Ondernemer van de Maand: Tessa van der Zande

For English see below *

Tessa van der Zande is geboren en getogen op Curaçao. Ze heeft de opleiding Docent Dans gedaan op ArtEZ en is na wat omzwervingen rond de wereld weer terug op haar eiland. Na 3 jaar lesgeven heeft ze haar ‘oude school’ overgenomen en die leidt ze nu alweer twee jaar met heel veel plezier en passie. 

Tijdens de lock-down in Curaçao moest Tessa op zoek naar nieuwe methodes van lesgeven. In dit interview beschrijft ze hoe ze toch les kan blijven geven.

Wat drijft jou in je vak?

Het plezier van mijn leerlingen. Als ze naar de klas rennen, of vertellen dat ze thuis geoefend hebben. Als ze een knuffel komen geven of vragen welk liedje het was van de warming up, of dat ouders zeggen dat ze nu wel echt ziek worden van het dansje omdat de kids het thuis 1000x laten zien.

Ik heb zelf een enorme passie voor dans, die wil ik graag overbrengen op de leerlingen, zodat ze net zo enthousiast worden. Dan werken ze vanzelf hard en kun je alles aan ze leren.

Wie of wat is je grote inspiratiebron?

Toch wel mijn voorganger, Rita Koeks. Zij is bijzonder selfless; alles voor de school en de leerlingen. Dat vind ik heel mooi. Ze is ook erg creatief, vernieuwend ookal zit ze al 40 jaar in het vak en blijft ze extra activiteiten verzinnen en toevoegen aan de school. 

Wat is jouw visie op ondernemerschap binnen de kunsten?

Ik vind het lastig om een balans te vinden tussen commercieel ondernemen en de passie in de kunst. Ik word betaald als dansdocent, maar alle optredens, activiteiten en het extra werk doe je erbij, voor niks. Het is zo leuk dat ik vaak de tijd vergeet. Het vergt zoveel tijd om iets goed te doen, af te maken of voor te bereiden en dan geef je je vrije tijd zonder “verdiensten”. Andere mensen snappen dat niet, ook dat je ’s avonds altijd nog aan het werk bent.

Daarnaast woon ik op een arm eiland, maar ik wil dat alle kinderen die willen dansen de kans kunnen krijgen, ongeacht of hun ouders het kunnen betalen of niet. Dus die laat ik toe, ookal is het financieel natuurlijk beter om volle betalers te hebben.

Wanneer heb je de dansschool op Curaçao overgenomen en hoe heb je dit aangepakt?

Twee jaar geleden jaar heb ik de dansschool Turning Point overgenomen. Ik ben zelf geboren en opgegroeid op Curaçao en heb ook op Turning Point les gehad. Na ArtEZ heb ik 4 jaar gereisd en onder andere in Australië gewoond en lesgegeven. Na terugkomst op Curaçao heb ik na 3 jaar lesgeven de school overgenomen. Een mega stap voor iemand met relatief weinig ervaring! Met 400+ leerlingen en volledige handmatige administratie, geen resources voor kostuums (lees: alles zelf maken) en alle bijkomende activiteiten is het ontzettend veel werk! 

Naast de reguliere danslessen, bestellingen, onderhoud, de leerlingen- en financiele administratie hebben we ook een volle planning. Elk jaar hebben we 2 of 3 extra optredens of shows, een filmavond voor de kleintjes, een dansmarathon, een kinderdans “examen” en gastlessen door het jaar heen van buitenlandse docenten die het eiland bezoeken. Eens in de twee jaar organiseren we een choreografiewedstrijd voor kinderen van 9 en ouder. De eindronde hiervan is in het theater met publiek en een echte jury! 
Ook gaan we om het jaar op studiereis naar Amerika met onze oudste groep en hebben we natuurlijk een grote show met de hele school. Het is dus een aardig volle agenda, maar dat houdt het spannend. Je blijft zo actief en creatief!

Zijn er veel overeenkomsten met Nederlandse dansscholen?

Ik denk dat er veel overeenkomsten zijn met Nederland. Je hebt je vaste klassen en een opbouw in de leeftijden, bij ons mogen ze kiezen voor een stijl (klassiek, jazz, hiphop etc) als ze naar groep 6 gaan. Het is wel een uitdaging betreft het aantal lessen dat kinderen mogen volgen, school gaat hier áltijd voor. Ook worden de kids en tieners allemaal gehaald en gebracht door de ouders, we fietsen hier niet, dus alle lessen moeten ook in het schema van het gezin passen. Een groot verschil is dat we ze allemaal verliezen als ze rond de 18 zijn; ze gaan dan bijna allemaal in Nederland of Amerika studeren.

Anders is ook bv de kostuums maken en een show runnen. We hebben geen echt theater dus je optredens vinden in hallen en andere zalen plaats, die niet helemaal equipped zijn voor dansoptredens. Om diezelfde reden zien onze leerlingen dus ook nooit live dansvoorstellingen. Gezelschappen doen ons eiland niet aan en de leerlingen hebben weinig/niks gezien. Op internet staan nou niet de ideale voorbeelden van videoclips en dans. 

We hebben geen grote winkels dus alles moet geimporteerd worden. Simpele dingen voor de les als balletpakjes, schoenen en maillots moeten ingevoerd worden, maar ook de kostuums moet je helemaal zelf maken! 

Verder zijn de lessen vaak tweetalig, Nederlands-Papiaments en Nederlands-Engels. Maar ik geloof dat de Nederlandse klassensamenstelling tegenwoordig ook uit veel talen en culturen bestaat! 

Waar ben je tegenaan gelopen en hoe heb je dat opgelost?

Nieuwe docenten zoeken is ontzettend lastig. Op Curaçao zijn ze er niet (we hebben 3 dansscholen en alle gediplomeerde dansdocenten werken al ergens). Om iemand uit Nederland aan te trekken die hier voor een jaar komt wonen is moeilijk! Ik snap niet zo goed waarom want het is een geweldige ervaring!! 

Wat waren de corona maatregelen in Curaçao?

We hadden wel een hele strenge lockdown. Een avondklok van 21.00-06.00 waarin niemand zich op straat mocht bevinden, en alles was gesloten op supermarkets en apotheken na. Hier mocht slechts 1 persoon per huishouden naartoe (je mocht niet eens met 2 mensen samen in de auto zitten), en dan op je “nummerplaat van de dag”; de 2 dagen in de week dat jouw auto op straat mocht zijn. We zaten dus echt thuis, niet hardlopen, niet zwemmen, niet in de buurt je hond uitlaten. Niks!

Gelukkig hebben ze de maatregelen na 8 of 9 weken versoepeld, beetje bij beetje pakken we de draad weer op. Curaçao heeft het zwaar, drijvend op toerisme wat nu uitblijft. Maar je ziet ook dat veel mensen zich realiseren dat we hier samen instaan, en met z’n allen moeten samenwerken om eruit te komen. Het heeft ook voor veel solidariteit gezorgd en dat vind ik weer erg mooi.

Op welke manier kon je toch lessen blijven geven tijdens de lockdown?

We hebben de lockdown redelijk doorstaan, onze leerlingen hebben lang niet allemaal internet en/of computers in huis dus we hebben er ook veel gemist in de 2 maanden van lockdown. We werkten via ZOOM. Dat was even wennen, ook met het onstabiele internet hier, veel vertraging, haperend geluid en uitvallen van schermen. Maar het was zeker ook heel fijn om de leerlingen te zien, even te kletsen voor en na de lessen en een inkijkje in hun huis te hebben. Ze vonden het super om elkaar weer te kunnen zien en dat ze een moment van afleiding hadden in de vorm van dans.

Op dit moment zitten we gelukkig weer in de studio. We hebben kruisjes op de vloer geplakt en plakband op de barres zodat de kinderen voldoende afstand van elkaar houden. Na elke les de zalen luchten en de barres en oppervlaktes afnemen met 70% alcohol, handen wassen en afstand houden. Op Curacao is er geen verspreid COVID-19 dus de lockdown is opgeheven en met de nodige maatregelen mochten we de studio weer openen. We hebben de show van juni uiteraard moeten uitstellen, wat vooral erg jammer is voor onze verhuizende leerlingen, waaronder bijna 2 volledige klassen van geslaagde middelbare scholieren die al vanaf hun jonge jaren bij ons dansten!

Wat is jouw toekomstvisie? Waar wil je staan over vijf jaar?

Ik wil heel graag een eigen gebouw! Onze 2 studio’s zijn ondertussen te klein, we hebben een lange wachtlijst van leerlingen en kunnen ze niet allemaal aannemen. Ook hoop ik dat er meer samenwerkingen komen met bv stagiaires uit Nederland/Amerika, dat is een mooie ervaring voor leerlingen en de stagiaires. 
Hopelijk krijgt het eiland ook ooit een echt theater, het zou heel tof zijn als er gezelschappen hier zouden komen optreden! 

Wat is volgens jou een echte ‘Must Have, See or Do’ voor elke kunstenaar / artiest?

Must have: passie, creativiteit en heel veel energie!

Must see: shows van anderen! Verbreed je beeld en raak geïnspireerd door anderen. Het kan een mega goede show zijn en inspireren. En misschien vind je het helemaal niks, dat is ook ok. Het is wat anderen ervaren, hoe zij het vormgeven en wat het vak voor hun betekent. 

Must do: voor jouw kunstvak naar een ander land/(grote) stad waar ze jouw vak veel beoefenen. Voor dans bijvoorbeeld: New York. Daar is zoveel te zien, te doen en te ervaren! 

Volg Tessa op:

Facebook
danceschoolturningpoint.com


* English

ENTREPRENEUR OF THE MONTH: TESSA VAN DER ZANDE

Tessa van der Zande was born and raised on Curaçao. She graduated from the Dance in Education program at ArtEZ and, after drifting around the world for a while, has returned to her island. After 3 years of teaching, she has taken over her ‘old school’ and she’s been leading it for two years now with a lot of joy and passion. 

During the lockdown in Curaçao, Tessa had to find new ways of teaching. In the interview she describes how she’s managed to keep classes going.

What drives you in your profession?

The happiness of my students. When they come running to class, or tell me how they’ve been practicing at home. When they come to give me a hug, or to ask what that song was in the warming-up, or when parents tell me they’re starting to get sick and tired of a particular dance because the kids want to perform it for them a thousand times at home. 

I’m very passionate about dance myself. I want to make sure my students are equally excited. Then they’ll work hard by themselves and you’ll be capable of teaching them anything. 

Who or what is your greatest inspiration?

That has to be my predecessor, Rita Koeks. She is amazingly selfless; everything she does is for the school and the students. I love that. She’s also really creative and innovative; even though she’s been in this profession for 40 years, she keeps thinking of new activities and contributing to the school. 

What is your vision on entrepreneurship in the arts? 

It’s difficult for me to find a balance between commercial entrepreneurship and artistic passion. I get paid as a dance teacher, but all the performances, activities and extra work are unpaid. I love my job so much that I often forget the time. It takes so much time to do things right, to finish something or prepare something, and so you give up your time off, without earnings. Other people don’t understand that, that you’re always working at night. 

Besides, I live on a poor island, but I want all children who want to dance to have that opportunity, regardless of their parents’ incomes. So I admit them anyway, even if it would be better financially to have full-tuition students. 

When did you take over the dance school on Curaçao and how did you go about that? 

I took over the dance school Turning Point two years ago. I was born and raised on Curaçao myself and I also took classes at Turning Point. After ArtEZ I spent four years traveling and, among other places, lived and taught in Australia. Once I returned to Curaçao, I took over the school after 3 years of teaching. A huge step for someone with only a little experience! With 400+ students and a fully manual administration, no resources for costumes (i.e., make everything yourself) and all the additional activities, it’s a ton of work! 

Other than the regular dance classes, managing orders and maintenance, and keeping on top of the student and financial administration, we have a really busy planning. Every year we do 2 or 3 extra performances or shows, a movie night for the little ones, a dance marathon, a “dance exam” for the children, and guest classes throughout the year by foreign teachers who visit the island. Once every other year, we organize a choreography contest for children aged 9 and up. The final round takes place in a theater, with an audience and a real jury! We also take a study trip to the USA every other year, and we do a big show with the entire school. The calendar is pretty full, but that keeps things interesting. You’re always active and creative! 

Are there many similarities to Dutch dance schools?

I think there are. You have your usual classes and age ranges. At our school, they can pick a style (classical, jazz, hiphop etc) once they’re in groep 6 [approximately nine years old]. What is a challenge here is the number of classes that children are allowed to take; school always comes first here. The children and the teens are all brought and picked up by their parents, we don’t bike here, so the classes have to fit in the family schedule. Another major difference is that we lose almost all our students once they’re around 18; almost everyone goes off to continue studying in the Netherlands or the U.S.

Other differences are, for example, the work involved in making costumes and running a show. We don’t have a real theater, so we do our performances in big halls and other galleries that aren’t fully equipped for dance performances. For the same reason, our students never get to see a live dance show. Dance companies don’t find their way to our island and the children have seen little to nothing. Videos on the internet don’t exactly offer ideal examples of professional dance.

We don’t have big stores here, so everything needs to be imported, including simple things for class like ballet leotards, shoes and tight. The costumes we have to make entirely by ourselves!

Other than that, the classes are often bilingual – Dutch-Papiamento and Dutch-English. But I think that Dutch class compositions these days also include many languages and cultures! 

What challenges have you faced and how have you resolved them?

Finding new teachers is incredibly difficult. You won’t find them on Curaçao – we have 3 dance schools, and every qualified dance teacher on the island works at one of them. It’s difficult to attract someone from the Netherlands to come and live here for a year. I don’t understand why, because it’s an incredible experience! 

How was the lockdown on Curaçao?

We had a very strict lockdown. There was a curfew from 21.00-06.00 during which nobody was allowed to be on the streets. Everything was closed other than supermarkets and pharmacies. Only one person per household could go to those (you weren’t even allowed to sit in the car together) and based on your “number plate of the day” there were two days a week that you were allowed to drive. So we were really stuck at home, no running, no swimming, no walking the dog, nothing! 

Fortunately, the measures were relaxed after 8 or 9 weeks, and we’re slowly picking up where we left off. Curaçao is going through a difficult time, since the economy relies heavily on tourists that aren’t coming now. But you can also see that a lot of people realize we’re in this together, and we all need to work together to get past this. It’s led to a lot of solidarity and that’s been really lovely to see.

How did you manage to teach during the lockdown? 

We got through the lockdown all right. Our students don’t all have internet and/or computers at home, so we missed many of them in the last two months. We worked through Zoom. That took some time getting used to, especially with the unstable internet here, a lot of time-lag, faltering sound and displays giving out. But it was definitely great to see the students, to talk for a little bit before and after classes and take a look inside their homes. They were overjoyed to see each other again and have a moment of distraction through dance.

Fortunately, we’re back in the studio now. We marked the floor with X symbols and put tape on the barres so that the kids maintain enough distance from each other. After every class we air the rooms, wipe all surfaces with 70% alcohol. We wash our hands and keep our distance. COVID-19 didn’t spread widely on Curaçao, so the lockdown ended and we were allowed to reopen with precautionary measures. Of course, we had to postpone the June show, which is especially sad for our students who are moving away – including almost two full classes of graduated high school students who have been dancing with us since they were kids! 

What is your vision of the future? Where do you want to be in 5 years? 

I would love to have my own building! We have outgrown our two studios, there is a long waiting list of students and we can’t accept all of them. I also hope we’ll have more collaborations with interns, for example, from the Netherlands or the U.S. – that would be a beautiful experience both for the students and the interns. I hope the island will get its own theater one day, it would be amazing if dance companies came and performed here! 

What do you think is a real ‘Must Have, See or Do’ for every artist?

Must have: passion, creativity and lots of energy!

Must see: shows of others! Expand your view and be inspired by others. It might be an amazing and inspiring show. Or you might hate it, which is also OK. It’s about seeing what others experience, how they shape and express that and what the profession means to them. 

Must do: travel for your artistic discipline to a country or (big) city where your profession is strongly represented. For dance, for example: New York. There is so much to see, do and experience there! 

Follow Tessa at:

Facebook
danceschoolturningpoint.com

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *